Hoofdstuk 43 van 43 · 08 · Opslag, netwerk en vervolgbeheer
Spamhaus-blokkadelijsten in OPNsense
2–4 lesuren
Lesvideo en screenshots
Bij deze les komen eigen Nederlandstalige uitlegvideo's en schermafbeeldingen. De praktijkopdracht kun je alvast uitvoeren.
De opname en montage worden later aan dit hoofdstuk gekoppeld.
assets/images/homelab/chapter-43/01-overzicht.webp
assets/images/homelab/chapter-43/02-resultaat.webp
Evalueer reputatielijsten als extra verdedigingslaag en meet effecten. In dit hoofdstuk werk je in je eigen JB IT Academy-homelab. Leg beslissingen, IP-adressen en testresultaten vast in je logboek.
Na dit hoofdstuk kun je
- Evalueer reputatielijsten als extra verdedigingslaag en meet effecten.
- De benodigde configuratie gestructureerd uitvoeren en controleren.
- Fouten herkennen, risico’s benoemen en een herstelactie beschrijven.
Wat ga je bouwen?
Evalueer reputatielijsten als extra verdedigingslaag en meet effecten. Je werkt aan een gecontroleerde oefenomgeving op MBO ICT niveau 4. De opdracht is pas klaar wanneer de werking bewezen is, niet alleen wanneer een installatie is voltooid.
Gebruik waar mogelijk een aparte test-VM, een lab-VLAN of een geïsoleerde netwerkverbinding. Noteer steeds de actuele softwareversie en het doel van elke wijziging.
Uitvoering: stap voor stap
- Maak een configuratieback-up van OPNsense en zet een afzonderlijk labsegment klaar.
- Controleer Spamhaus-licentievoorwaarden, herkomst en geschikt downloadmechanisme.
- Bepaal of de actuele OPNsense-versie een ondersteunde alias-/feedintegratie biedt.
- Configureer eerst een beperkte testalias en controleer updatefrequentie.
- Log matches en onderzoek of legitieme diensten worden getroffen.
- Schakel het beleid alleen in voor geselecteerd testverkeer en houd een rollbackregel gereed.
- Beoordeel hoe reputatielijsten verschillen van DNS-filtering en IDS/IPS.
Controleren en documenteren
Leg een beginsituatie en een eindsituatie vast. Controleer niet alleen een groene statusindicator, maar test de functie ook vanaf een client of beheercomputer.
Maak opnames met je eigen systemen. Zorg dat wachtwoorden, tokens, publieke IP-adressen en persoonsgegevens buiten beeld blijven.
- Wat werkt er na deze opdracht dat voorheen nog niet werkte?
- Welk IP-adres, welke DNS-naam en welke poorten gebruikt de dienst?
- Welke back-up of rollbackmogelijkheid heb je getest?
- Welke fout zou een beginnende beheerder hier kunnen maken?
Praktijkopdracht
Praktijktoets: spamhaus-blokkadelijsten in opnsense
Voer de les uit in je eigen oefennetwerk en lever controleerbaar technisch bewijs op.
- Voer het stappenplan uit en leg eventuele afwijkingen vast.
- Controleer de dienst of verbinding vanaf een tweede systeem, waar dat van toepassing is.
- Maak een samenvatting van de configuratie, risico’s en terugvalprocedure.
Bewijs voor je logboek: Voeg de screenshots en het controleverslag toe aan je logboek. Laat geen wachtwoorden of tokens zien.
Controleer je kennis
- Welke componenten zijn voor deze opdracht noodzakelijk en welke optioneel?
- Hoe toon je objectief aan dat deze configuratie werkt?
- Welke herstelactie voer je uit wanneer de dienst na een update niet meer bereikbaar is?
Begrippen
- Homelab
- Afgeschermde ICT-omgeving voor technische praktijkoefeningen.
- Rollback
- Gecontroleerd terugkeren naar de laatst werkende configuratie.
- Verificatie
- Aantonen dat de configuratie aan het doel voldoet.
Hoofdstuk afgerond?
Voer eerst de praktijkopdracht uit en sla je bewijs op in je eigen logboek.